Camper elektriciteit: dit moet je weten

Het reizen met een camper biedt een gevoel van vrijheid en avontuur. Om deze ervaring te optimaliseren is het belangrijk om goed geïnformeerd te zijn over het gebruik van elektriciteit in je camper. Elektriciteit zorgt namelijk voor een verhoogd comfort. Hier zijn enkele essentiële tips over het elektriciteitsgebruik in je camper.

1. Startbatterij versus huishoudbatterij

Elke mobilhome beschikt over een startbatterij en een huishoudbatterij. Een startbatterij heeft als hoofddoel het starten van de motor van het voertuig en levert kortstondig een grote stroom om de motor te starten. Een huishoudbatterij daarentegen voorziet in stroom voor apparaten in de camper en levert doorgaans minder stroom maar wel gedurende een langere periode. In dit artikel gaan we verder in op de huishoudbatterij.

2. Check je huishoudbatterij

De meest voorkomende batterijtypes zijn de lood accu, gel accu, AGM accu en de lithium accu. Deze verschillende batterijen hebben elk hun eigen kenmerken met voor- en nadelen: 

• Lood: niet onderhoudsvrij, goedkoopst, kortste levensduur, kan maar tot 50% ontladen worden
• Gel: onderhoudsvrij, zwaarder, kan tot 50-80% ontladen worden, gevoelig voor overladen, kan niet zo snel opladen, geschikt voor sporadisch gebruik
• AGM: onderhoudsvrij, zwaarder, kunnen sneller opladen dan gel-accu’s, kan tot 50-80% ontladen worden, geschikt voor regelmatig gebruik
• Lithium: onderhoudsvrij, lichtgewicht, snellere laadtijden, diepere ontlading tot bijna 100%, langere levensduur, duurder

Kijk na welk type huishoudbatterij in jouw mobilhome geïnstalleerd is. Dit staat vermeld op de zijkant van de accu. Let ook op de zwaarte van de huishoudbatterij dat uitgedrukt wordt in ampère-uur (Ah). Zo weet je hoeveel elektriciteit je beschikbaar hebt. Een lithium batterij van 100Ah kan je qua capaciteit vergelijken met een AGM batterij van 200Ah omdat deze laatste best tot slechts 50% ontladen wordt.

3. Elektriciteit op 12V of 230V

De huishoudbatterij van je mobilhome werkt doorgaans op 12V. Dit systeem voorziet kleine verbruikers zoals verlichting, waterpomp en andere basisfuncties van stroom. Grotere verbruikers zoals koffiemachines werken meestal enkel op 230V en kan je hier niet mee opladen. Wanneer je geen netstroom aansluiting (230V) ter beschikking hebt op de locatie waar je je bevindt, zijn er wel andere oplossingen om toch grotere verbruikers op 230V te laten werken:

• Omvormer: dit zet de 12V gelijkstroom om in 230V wisselstroom. Wanneer je niet technisch onderlegd bent, kan je dit best laten installeren door een professional. Laat ook nakijken of jouw huishoudbatterij wel geschikt is voor een omvormer. Let op het vermogen (uitgedrukt in watt) van de omvormer om te bepalen welke apparaten je kunt aansluiten. Met een omvormer van 400W kan je bijvoorbeeld wel een laptop of fototoestel opladen, maar nog geen koffiemachine van 1000W.
• Powerstation: dit is een draagbare batterij die als energiebron fungeert. Het voordeel is dat je geen technische kennis nodig hebt om een powerstation te gebruiken. Powerstations kunnen doorgaans worden opgeladen via het elektriciteitsnet, zonnepanelen of de voertuigaccu. Kies het vermogen van de powerstation op basis van de apparaten die je wil gaan gebruiken.

4. Elektriciteitsbehoefte bepalen

Voordat je met de camper op vakantie gaat is het aangeraden om op te lijsten welke apparaten je wilt gebruiken en hoe lang per dag. Elk apparaat heeft een verschillende energiebehoefte: een mobiele telefoon verbruikt bijvoorbeeld aanzienlijk minder energie dan een koffiemachine. Het is dus belangrijk om het stroomverbruik van elk apparaat te kennen. Dit kan erg schommelen afhankelijk van het apparaat:   

• Laptop: 20-100W, afhankelijk van het model
• Tv: 20-150W, afhankelijk van de grootte en specificaties
• Koffiemachine: 500-1500W, afhankelijk van het type

Kijk dus al jouw apparaten na die je wenst te gebruiken tijdens je camper vakantie. Maak een lijst van deze apparaten met hun vermogen (uitgedrukt in watt) en maak een inschatting van hoe lang je de apparaten per dag gaat gebruiken. Dit helpt je om te berekenen hoeveel batterijcapaciteit je nodig hebt om niet zonder stroom komen te zitten. Denk aan apparaten zoals koelkast, verlichting, tv, telefoon, ventilator, waterpomp, boiler,…

5. Bereken je elektriciteitsverbruik

Wanneer je al je apparaten hebt opgelijst, samen met hun vermogen (W) en het aantal uur per dag dat je ze gebruikt, dan kan je berekenen hoeveel ampère-uur (Ah) je nodig hebt. Je vermenigvuldigt hiervoor het aantal apparaten met het aantal watt, dat deel je vervolgens door het aantal volt en vermenigvuldig je met het aantal uur.

Samengevat: aantal x W : V x u = Ah

Als voorbeeld nemen we hier enkele apparaten die op 12V werken:

Om bovenstaande apparaten één dag te gebruiken gedurende de vermelde tijdsduur heb je aan batterij nodig die je 42,50 Ah kan ontladen. Een AGM batterij met een capaciteit van 100Ah kan je voor ongeveer 50% ontladen dus dat betekent dat je batterij na één dag bijna leeg is. Een lithium accu met dezelfde capaciteit van 100Ah kan je voor bijna 100% ontladen waardoor je twee dagen verder kan zonder de batterij weer opgeladen moet worden.

Wanneer jouw elektriciteitsverbruik per dag hoger ligt dan de beschikbare accucapaciteit, dan is het aangeraden om een extra batterij te (laten) plaatsen. Eens nadenken of je alle apparaten echt wel nodig hebt en misschien enkele schrappen, is uiteraard ook een oplossing.

6. Huishoudbatterij opladen

Er zijn drie mogelijkheden om je huishoudbatterij op te laden:

• Netstroom: wanneer je op een camping of camperplaats staat waar elektriciteit beschikbaar is, dan kan je deze gebruiken om huishoudbatterij op te laden.
• Zonnepanelen: zijn een geweldige aanvulling op je camper want ze laden de accu op wanneer je geparkeerd staat en verlengen de tijd dat je zelfvoorzienend kan zijn. Je kan kiezen tussen zonnepanelen op het dak van je camper te bevestigen, maar er zijn ook draagbare zonnepanelen die je kan plaatsen waar je wil. Zo kan je je camper koel houden en uit de zon zetten, terwijl je de zonnepanelen toch in de zon zet.
• Dynamo: wanneer je met je camper rijdt wordt niet enkel de startbatterij opgeladen. Doorgaans zorgt de dynamo er ook voor dat je huishoudbatterij opgeladen wordt. 

Met deze tips kun je jouw camperreis optimaliseren en genieten van alle moderne gemakken, zelfs in de meest afgelegen hoeken van de wereld. Hier vind je nog meer algemene campertips terug. Veel plezier onderweg!